Baskil Kayısı Çalıştayı Sonuç Bildirgesi Sektörde Yeni Bir Tartışma Başlattı

Dünya çapında tanınan ve Malatya ekonomisinin en önemli ihracat kalemleri arasında yer alan Malatya kayısısına karşı Elazığ’ın Baskil ilçesinde ayrı bir marka oluşturulması amacıyla adımlar atıldı. Elazığ Ticaret ve Sanayi Odası, Baskil Belediyesi, Elazığ Tarımsal Kalkınma Kooperatifi (ETAK) ve Baskil Yerel Eylem Grubu Derneği iş birliğiyle düzenlenen Baskil Kayısı Çalıştayı’nın sonuç bildirgesi açıklandı. Baskil Belediyesi Çok Amaçlı Düğün Salonu’nda 28 Ağustos 2026 tarihinde yapılan çalıştaya Baskil Kent Konseyi, ETAK, muhtarlar, üreticiler, akademisyenler ve vatandaşlar katılım gösterdi.

"BAĞIMLILIK SONA ERMELİ" İFADESİ DİKKAT ÇEKTİ

Çalıştayın ardından yayımlanan sonuç bildirgesinde, Baskil’de yetiştirilen kayısının "Baskil Kayısısı" adıyla coğrafi işaret tescili alması talep edildi. Yayımlanan bildiride şu ifadelere yer verildi:

"Malatya Kayısısı şemsiyesi altındaki bağımlılık sona ermeli, Baskil kendi marka değerini oluşturmalıdır."

Tüketiciye "Baskil Kayısısı" etiketiyle yalnızca ilçede yetiştirilen ürünlerin sunulması, taklit ve ürün karışıklığının önüne geçilmesi istendi. Avrupa Birliği’nde coğrafi işaret tescili bulunan "Malatya Kayısısı"ndan bağımsız bir marka yaratılması çağrısı sektörde yeni bir gündem oluşturdu.

MALATYALI TÜCCARLARA YÖNELİK TARTIŞMALI İDDİA

Sonuç bildirgesinde Malatyalı kayısı tüccarlarına yönelik dikkat çeken bir iddia da paylaşıldı. Bazı tüccarların Özbekistan, İran ve Iğdır gibi farklı bölgelerden getirilen kayısılarla piyasayı manipüle ettiği ileri sürülerek bu durumun engellenmesi istendi. Ancak bildiride Malatyalı tüccarları hedef alan bu iddiaya dair herhangi bir somut bilgi veya belgeye yer verilmedi.

AYRI TESCİL MARKA BÜTÜNLÜĞÜNÜ NASIL ETKİLEYECEK?

Baskil’de yetiştirilen kayısının ayrı bir coğrafi işaret ve markayla pazarlanması talebi, bölgesel ürünlerin kendi kimlikleriyle ekonomiye kazandırılması açısından değerlendirilirken, Malatya Kayısısı’nın yıllar içerisinde oluşan uluslararası marka değerinin bölünmesine yol açıp açmayacağı sorusunu da gündeme getirdi. Baskil’in Malatya’ya komşu olması, benzer iklim koşullarında üretim yapılması ve ürünlerin uzun yıllardır Malatya merkezli ticaret ağı üzerinden pazarlanması nedeniyle ayrı marka girişimleri tartışmalara neden oluyor.

SOĞUK HAVA DEPOSU VE ŞİRE PAZARI TALEBİ

Bildiride, ETAK’ın üreticiden adil fiyatla ürün alması, yalnızca Baskil’de yetiştirilen kayısıları kabul etmesi ve "Torku Modeli" benzeri üretici odaklı bir sisteme dönüştürülmesi önerildi. Hasat döneminde üreticilerin ürünlerini düşük fiyatla satmak zorunda kalmaması adına devlet destekli faizsiz kredi verilmesi, modern soğuk hava deposu ve lojistik merkezi kurulması, kayısının frigorifik demir yolu vagonlarıyla büyükşehirlere taşınması talep edildi. Ayrıca Baskil merkezli bir Şira Pazarı kurulması, kadın kooperatiflerinin üretim ve paketleme süreçlerinde daha etkin görev alması, kayısıdan katma değerli ürünler üretilmesi ve doğrudan satış için e-ticaret altyapısı oluşturulması da sunulan öneriler arasında yer aldı.

AVRUPA VE KÖRFEZ ÜLKELERİ HEDEFLENİYOR

Baskil kayısısının başta Almanya, Hollanda ve Belçika olmak üzere Avrupa ülkelerine "Baskil Kayısısı" markasıyla ihraç edilmesi istendi. Uzak Doğu ve Körfez ülkelerinde yeni pazarlar oluşturulması, ulusal ve uluslararası fuarlara katılım sağlanması önerildi. Baskil Kayısı Çalıştayı’nın her yıl düzenlenmesi ve alınan kararların ilgili kamu kurumlarına gönderilmesi kararlaştırıldı.

KAYNAK: MHA