Dijital Cihazlar Çocukların Dil Gelişimini ve Sosyal Becerilerini Tehdit Ediyor
BİLİM ve TEKNOLOJİİstanbul Rumeli Üniversitesi Öğr. Gör. Elif Türel, kontrolsüz ekran maruziyetinin çocuklarda dil gelişiminden uyku düzenine kadar pek çok alanda ciddi riskler barındırdığını belirterek, 0-5 yaş arası için hayati sınırlamalar getirilmesi gerektiğini vurguladı.
İstanbul Rumeli Üniversitesi Çocuk Bakımı ve Gençlik Hizmetleri Bölüm Başkanı Öğr. Gör. Elif Türel, dijital cihazların çocukların yaşamında giderek daha fazla yer aldığını belirtti. Erken yaşta ve denetimsiz ekran kullanımının çocukların dil gelişiminden dikkat becerilerine kadar birçok alanda risk oluşturabileceğini söyleyen Türel, teknolojik araçların oyun ve sosyal etkileşim süreçlerini dijital ortamlara taşıdığına dikkat çekti.
TEKNOLOJİ ÇOCUKLUK DENEYİMİNİ DÖNÜŞTÜRÜYOR
Tablet, akıllı telefon ve televizyon gibi araçların günlük rutinlerin parçası olduğunu ifade eden Elif Türel, bu durumun etkilerini şu sözlerle aktardı: “Tablet, akıllı telefon, bilgisayar ve televizyon gibi ekran araçları çocukların günlük rutinlerinin önemli bir bölümünü oluşturuyor. Bu durum oyun, öğrenme ve sosyal etkileşim süreçlerinin giderek dijital ortamlara taşınmasına neden oluyor.”
DİL GELİŞİMİ VE DİKKAT SÜRESİ RİSK ALTINDA
Ekran maruziyetinin yüz yüze iletişimi azalttığını belirten Türel, dil gelişiminin bu durumdan en hızlı etkilenen alan olduğunu vurguladı. Çocukların dili göz teması ve duygusal paylaşım yoluyla öğrendiğini hatırlatan Türel, “Çocuklar dili göz teması, jest ve mimikler, ortak dikkat ve duygusal paylaşım yoluyla öğrenir. Ekran içerikleri ise çoğu zaman tek yönlü bir uyarıcı sunar ve bu etkileşim fırsatlarını sınırlar” diye konuştu.
YAŞA GÖRE EKRAN KULLANIMI SINIRLARI
Ebeveynlere somut süre sınırları öneren Öğr. Gör. Elif Türel, kritik yaş aralıkları hakkında şunları söyledi: “0-2 yaş döneminde ekran kullanımı kesinlikle önerilmemektedir. 2-5 yaş arası çocuklarda ise ekran süresi günde en fazla 1 saat ile sınırlandırılmalı ve bu süreç ebeveyn rehberliğinde yönetilmelidir.”
AŞIRI KULLANIMIN GETİRDİĞİ SOSYAL RİSKLER
Denetimsiz kullanımın fiziksel hareketsizlik, uyku bozukluğu ve sosyal etkileşim eksikliği gibi sorunlara yol açabileceğini ifade eden Türel, ekran karşısında geçirilen sürenin çocukların aktif öğrenme deneyimlerini azalttığını belirtti. Doğru ve bilinçli kullanıldığında teknolojinin eğitici bir araç olabileceğini de sözlerine ekleyen Türel, ailelerin bu konuda farkındalık geliştirmesinin sağlıklı gelişim için en önemli adım olduğunu vurguladı.
KAYNAK: MHA
İlginizi Çekebilir