Enflasyon can yakıyor ama ekonomi politikasının tek hedefi gibi görmek yanlış

MÜSİAD Genel Başkanı Burhan Özdemir, 23-26 Eylül 2026 tarihlerinde İstanbul Fuar Merkezi’nde (İFM) düzenleyecekleri “MÜSİAD EXPO 2026”yı anlatmak üzere düzenlediği sohbet toplantısında 1996 yılına uzandı:

-          MÜSİAD EXPO’nun ilki 1996 yılında İzmir Fuarı’nda gerçekleşmişti. O tarihten beri iki yılda bir MÜSİAD EXPO’yu düzenliyoruz. Bu yıl 114 ülkeden 50 bini aşkın katılımcı bekliyoruz. 50 bin katılımcının 8 bini yurt dışından gelecek.

Burhan Özdemir’e düzenlediği sohbet toplantısında MÜSİAD Genel Başkan Yardımcıları Muhammed Selim Başdemir, Fahrettin Oylum, Yönetim Kurulu Üyesi Mahmut Sefa Çelik eşlik etti.

Özdemir’de MÜSİAD EXPO ile ilgili sunumu sonrası 6 Eylül 2026’da açıklanan ve aynı gün Resmi Gazete’de yayınlanan Orta Vadeli Program 2027-2029’la ilgili değerlendirmesini sorduk, yanıta şöyle girdi:

-          OVP’de ilk kez nominal istikrar değil, piyasanın reel beklentileri öne çıktı. Daha gerçekçi veriler ortaya konuldu. Bu yılın yüzde 28.4 enflasyonla tamamlanması beklentisi, MÜSİAD’ın üye anketiyle uyumlu. Bizim ankette de yüzde 28.5 çıktı.

Enflasyonda tek hanenin 2029’da öngörülmesini de daha gerçekçi bulduklarını belirtti:

-          2027 yılında yüzde 21 enflasyon öngörülmesini de daha gerçekçi bulduk. Yeni dönem OVP’si genel olarak daha temkinli bir yaklaşımı yansıtıyor.

Şu noktanın altını çizdi:

-          Bir yılda enflasyonun tek haneye düşeceği gibi bir hedef belirlenseydi, piyasa için öngörülemez durum devam ederdi. O nedenle en gerçekçi, en rasyonel OVP diye değerlendiriyoruz.

OVP’deki büyüme hedeflerini irdeledi:

-          OVP’de bu yılki büyüme hedefi yüzde 3.3’e çekilirken, 2027’de yüzde 4.2, 2028’de yüzde 4.6 ve 2029’da yüzde 5 öngörülüyor. Enflasyon düşürülürken büyüme nasıl yönetilecek? “Enflasyon düşerken büyüme olmaz” diye bir şey yok ama nasıl yönetilecek, tartışılmalı.

Türkiye’nin sadece enflasyonla boğuşmadığına işaret etti:

-          Enflasyon toplumun canını yakıyor, o nedenle gündemde ilk sırada yer alıyor ama ekonomi programının tek hedefi haline gelmesi de doğru değil. “Enflasyon düşerse tüm problemler hallolur” bakışını doğru bulmuyorum.

Ardından ekledi:

-          “Enflasyonu önemsemeyelim” demiyorum ancak tek hedef haline getirilmesini doğru bulmuyorum. Enflasyonu yaratan farklı kaynaklar var. Tüketim bunlardan biri. Ayrıca şokların, yatırım ile finansman koşullarının etkisi de var.

Enflasyonla mücadele konusunda sanayi üretimine dikkat çekti:

-          Enflasyonu düşürmek amacıyla üretimi soğutmak zorunda kalmamalıyız. Ülkemizin insanını ve sanayicisini enflasyonu düşürmek ve üretimi soğutmak gibi bir seçenek arasında bırakmayalım.

Burhan Özdemir, faizlerin yüksekliği konusundaki bir soruyu yanıtlarken şu değerlendirmeyi yaptı:

-          Üretimi canlandırmak amacıyla faizleri indirmek tek başına doğru bir sonuç vermez. Önceki dönemlerde düşük faiz ortamında sağlanan kredilerin önemli bölümü üretim yerine arsa ve servet birikimine yöneldi. Yani, geçmişte bu test edildi.

Sanayicilerin bugün yüksek finansman maliyetleriyle karşı karşıya kalmasının nedenlerini geçmişte aramak gerektiğine vurgu yaptı:

-          Kredi imkanlarının olduğu dönemlerde teknolojik dönüşüme ve özkaynakların güçlendirilmesine yeterince kaynak ayrılmadı.

İstanbul Sanayi Odası (İSO) Yönetim Kurulu Başkanı Erdal Bahçıvan, bir süredir uygulanan ekonomik programın, “erken sanayisizleşme” etkisine dikkat çekiyor.

MÜSİAD Başkanı Özdemir’in, “Enflasyonu düşürmek amacıyla üretimi soğutmak zorunda kalmamalıyız” mesajı da “erken sanayisizleşme” uyarısıyla örtüşüyor…

‘Savunma’yı örnek alalım, sağlık ve gıda sektörü için ‘başkanlık modeli’ne geçelim 

MÜSİAD Genel Başkanı Burhan Özdemir, savunma sanayisinde sağlanan başarıya, ulaşılan noktanın önemine dikkat çekti:

-          Doğrudan Cumhurbaşkanımıza bağlı Savunma Sanayi Başkanlığı modelinin sağlanan başarıda büyük payı var. Ancak, savunma sanayi bugünkünün 3 katı büyüklüğe de ulaşsa, Türkiye’nin genel büyümesine etkisi, katkısı sınırlı kalır.

Savunma sanayinde başarıya ulaştıran modelin başka sektörlere de uygulanmasını önerdi:

-          Sağlık ve gıda sektörü için de başkanlık modeline geçilmeli. Yani, “Gıda Endüstrisi Başkanlığı” ve “Sağlık Endüstrisi Başkanlığı” kurulmalı. Evet, bakanlıklar var ama her iki bakanlık da endüstri tarafına odaklanacak yapıda değil.

 Teknoloji yoğun üretime geçişte gecikmenin maliyeti daha yüksek 

MÜSİAD Genel Başkanı Burhan Özdemir, sanayide yatırım kararlarının yalnızca kısa vadeli finansman koşullarıyla alınmaması gerektiğini belirtti:

-          Sanayide yatırım kararları öngörülebilirlik, verimlilik ve teknolojik dönüşüm perspektifiyle ele alınmalı. Türkiye, önümüzdeki dönemde yapay zeka ve yeni teknolojilere daha fazla yatırım yapmalı.

Teknolojiye, yapay zekaya bütün dünyanın para harcadığını vurguladı:

-          Bizim de harcamamız gerekiyor. Başkaları bu dönüşümden yüzde 20, 30, 40 etkilenirken biz yüzde 100 etkilenebiliriz. Çünkü, teknoloji yoğun üretime geçişte gecikmenin maliyeti çok daha yüksek olur. Bilmediğimiz şeyi tahminle yönetemeyiz.

Ardından ekledi:

-          Türkiye’nin rekabet gücü yalnızca maliyet avantajıyla değil, teknoloji, Ar-Ge, yazılım, tasarım, mühendislik ve verimlilik artışıyla şekillenecek.

İhracatta imalat sanayinin payının yüzde 94 dolayında olmasının güçlü sanayi altyapısının kanıtı olduğuna işaret etti:

-          Ancak, yüksek teknolojili ürünlerin ihracattaki payının yüzde 4.4 seviyesinde kalması, önümüzdeki dönüşümü net bir şekilde ortaya koymaktadır.

70 ülkeden 400’ü aşkın nitelikli alım heyeti geliyor 

MÜSİAD Genel Başkanı Burhan Özdemir, “MÜSİAD EXPO 2026”nın 300’ü aşkın firmanın stantlarında dünya pazarlarıyla buluşmasına ortam hazırlayacağını bildirdi:

-          MÜSİAD EXPO, yalnızca ürünlerin sergilendiği bir alan değil, yeni ortaklıkların kurulduğu, ihracat ağlarının genişletildiği ve sürdürülebilir küresel ticaret fırsatlarının inşa edildiği dinamik bir ekosistemdir.

Fuar döneminde 70 ülkeden 400’ü aşkın nitelikli alım heyetinin üreticilerle, ihracatçılarla doğrudan masaya oturtulacağını vurguladı:

-          Organize edilecek ikili iş görüşmeleri ve ticari diplomasi temaslarıyla fuar kapsamında en az 5 milyar dolarlık somut ticaret hacmine ulaşmayı hedefliyoruz. Üreticimizin yeni pazarlara erişimini hızlandırmak en temel gayemiz.

  Her önüne gelenin istediği yatırımı yapmaması gerekir

MÜSİAD Genel Başkanı Burhan Özdemir, 3-4 aydır Türkiye’deki atıl kapasite üzerinde çalıştıklarını bildirdi:

-          Atıl kapasite hem fırsattır hem de dert yaratabilir. Atıl kapasite üretim maliyetlerine yansıyor. Yani, çok daha masraflı üretim yapılmasına yol açabiliyor.

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın yatırımlarla ilgili frenleyici tedbirlerle donatılması gerektiğini savundu:

-          Her önüne gelenin istediği yatırım yapmasına müsaade edilmemeli. Yatırımcılar, “Kendi paramı harcıyorum” diyebilir. Ancak, o para son tahlilde ülkenin kaynağıdır. O kaynağı plan çerçevesinde değerlendirmek gerekir.

Türkiye’nin sanayi envanterinin çıkarılması gerektiğinin altını çizdi:

-          Envanter çıktıktan sonra yatırımların doğru yönlendirilebileceği bilgiye sahip olunur.

 Çin’e karşı ticari bariyer gerekiyor

MÜSİAD Genel Başkanı Burhan Özdemir, Çin’in küresel ticaretteki ağırlığı üzerinde durdu:

-          Çin’e karşı ticari bariyerler gerekiyor. Bu bariyerlerin belki enflasyona yukarı yönlü etkisi olabilir.

Küresel gelişmelerin Türkiye’nin ihracatına etkilerini değerlendirdi:

-          Hürmüz Boğazı’nın kapanmasının olumsuz yansımaları elbette oldu. Ancak, tekstil sektörüne sipariş dönüşü sağladı. Avrupalı alıcılar olası riskleri dikkate alarak siparişlerini Çin yerine Türkiye’ye kaydırdı.

Özdemir, küresel ticaret hacminde de önemli bir yavaşlama yaşandığına işaret etti:

-          Bu ortamda Türkiye’nin yeni tedarik zincirlerindeki konumunu güçlendirmesi oldukça önemli. Küresel jeopolitik gelişmeler tedarik zincirlerini yeniden şekillendiriyor.

KAYNAK: EKONOMİM