İki Haftadan Uzun Süren Halsizlik Bahar Yorgunluğu Değil Depresyon Habercisi Olabilir

Mevsim geçişleri, insan vücudunda yalnızca fiziksel değil, derin biyolojik ve ruhsal değişimlere de zemin hazırlıyor. Klinik Psikolog Emine Akın Aytop, doğadaki canlanmanın insan psikolojisi üzerindeki etkilerini değerlendirirken, bu sürecin her bireyde farklı seyrettiğini vurguladı.

BİYOLOJİK RİTİM VE HORMONLAR DEĞİŞİYOR

Gün ışığının artmasıyla birlikte serotonin ve dopamin gibi "iyi hissettiren" nörokimyasalların üretiminin desteklendiğini ifade eden Aytop, bu durumun enerji artışı sağladığını dile getirdi. Ancak bu tablonun herkes için geçerli olmadığını belirten Aytop, “Bazı bireyler baharı enerjik ve neşeli karşılarken, bazıları için bu dönem daha dalgalı bir ruh halini beraberinde getirebilir. Kimi zaman içsel hava durumumuz güneşli değil; parçalı bulutlu, yağışlı ya da fırtınalı olabilir” dedi.

UYKU DÜZENİ VE FİZİKSEL ŞİKAYETLERDE ARTIŞ

Baharın gelişiyle birlikte melatonin hormonunun üretiminde azalma ve sirkadiyen ritimde kaymalar görülebileceğine dikkat çeken Aytop, uykusuzluğun pek çok sorunu tetiklediğini hatırlattı. Alerjik reaksiyonlar, mide-bağırsak rahatsızlıkları ve kalp-damar sistemiyle ilgili sorunların bu dönemde şiddetlenebileceğini belirten Aytop, biyolojik ritimdeki bu değişimlerin yakından takip edilmesi gerektiğini söyledi.

BAHAR YORGUNLUĞU MU DEPRESYON MU?

Enerji düşüklüğü ve motivasyon kaybı gibi belirtilerin genellikle "bahar yorgunluğu" olarak adlandırıldığını söyleyen Emine Akın Aytop, süre konusunda önemli bir sınır çizdi: “Bu belirtiler genellikle birkaç hafta içinde, vücudun yeni mevsime uyum sağlamasıyla birlikte kendiliğinden azalır. Ancak bu belirtiler iki haftadan uzun sürüyorsa, daha dikkatli olunmalı. Sürekli üzüntü hali, umutsuzluk ve ilgi kaybı gibi belirtiler bahar depresyonuna işaret edebilir.”

BİPOLAR BOZUKLUK VE MANİK DÖNEM RİSKİ

Baharın bazı kişilerde aşırı enerji artışıyla uç noktalarda yaşanabildiğini aktaran Aytop, “Özellikle bipolar bozukluğu olan kişilerde ilkbahar, manik ya da hipomanik dönemleri tetikleyebilir. Bu dönemlerde kişi kendini aşırı enerjik, güçlü ve hareketli hissedebilir; daha az uykuya ihtiyaç duyar” uyarısında bulundu.

SAĞLIKLI GEÇİŞ İÇİN YAŞAM TARZI ÖNERİLERİ

Süreci yönetmek için dengeli beslenme, su tüketimi ve uyku hijyeninin temel taşlar olduğunu belirten Aytop, doğayla temasın ve bilinçli farkındalık (mindfulness) uygulamalarının iyileştirici gücüne değindi. Aytop, duyguları fark etmek adına "duygu günlüğü" tutmanın ve ihtiyaç duyulduğunda profesyonel destek almanın psikolojik dayanıklılığı artıracağını ifade etti.