Komşuluk İlişkileri Artık Yalnızca İhtiyaç Anlarında mı Kuruluyor? Prof. Dr. Süleymanlı'dan Çarpıcı Tespitler

Sosyolog Prof. Dr. Ebulfez Süleymanlı, 17 Kasım Dünya Komşular Günü dolayısıyla yaptığı değerlendirmede, modern kent yaşamının ve bireyselleşmenin komşuluk kavramı üzerindeki yıkıcı etkilerini gözler önüne serdi. Prof. Dr. Süleymanlı, komşuluğun toplumsal dayanışmanın temeli olduğunu ancak günümüz koşullarında bu bağların  zayıfladığını ifade etti.

HALKIN YÜZDE 31'İ KOMŞULUK BİTTİ DİYOR

Prof. Dr. Süleymanlı, modern kent yaşamı ile birlikte apartmanlarda yaşayan insan sayısının artmasının anonimleşme ve sosyal izolasyon gibi olgularla komşuluk ilişkilerini yüzeyselleştirdiğini belirtti. Bu durumu destekleyen çarpıcı verileri paylaşan Süleymanlı, 2024 yılında Areda Survey'in yaptığı geniş çaplı araştırmaya atıfta bulundu: “Türk halkının yüzde 63,3’ünün komşuluk ilişkilerinin eskisi kadar güçlü olmadığını, yüzde 31,2’sinin ise bu ilişkilerin tamamen sona erdiğini düşündüğünü ortaya koymuştur.”

KOMŞULUK SOSYAL BİR YAKINLIK

Prof. Dr. Süleymanlı, komşuluğun sadece coğrafi değil, aynı zamanda duygusal destek, yardımlaşma ve karşılıklı sorumluluk içeren bir kavram olduğunu söyledi. Geleneksel toplumlarda komşuluğun, toplumsal bağların pekişmesinde ve aidiyet duygusunun sağlanmasında kritik rol oynadığını kaydetti.

ŞEHİRLERDE KOMŞULUK BAĞLARI ZAYIFLIYOR

Ancak şehirleşme ve bireyselleşmenin, komşuluk ilişkilerinde belirgin bir dönüşüm yarattığını dile getiren Süleymanlı, insanların artık komşularını tanımadığını ve mahremiyetin artan önemi nedeniyle "Çat kapı misafirlik anlayışının neredeyse tamamen kaybolduğunu" ifade etti. 

AVM KÜLTÜRÜ ESNAF KOMŞULUĞUNU DA DÖNÜŞTÜRDÜ

Süleymanlı, dönüşümün sadece hane içinde kalmadığını; AVM’lerin yaygınlaşması ve işyerlerinin anonimleşmesiyle birlikte esnaf komşuluklarının da daha yüzeysel ve çıkar odaklı hale dönüştüğünü anlattı.

DİJİTAL ÇAĞIN İKİ YÜZÜ: WHATSAPP GERGİNLİĞİ

Prof. Dr. Süleymanlı, dijitalleşmenin komşuluk kavramını WhatsApp grupları gibi sanal ortamlara taşıdığını ancak bunun da sorunlara yol açabildiğini belirtti: “Tüm bu kolaylıklara rağmen sanal komşuluklar, geleneksel ilişkilerin sıcaklığını yansıtamıyor. Ayrıca dijital etkileşimler bazen yanlış anlaşılmalara veya istenmeyen gerginliklere de neden olabiliyor.”

KAYNAK: MHA