Yeni Yönetmelikle İnşaat Sektörünün Yol Haritası Yeniden Çizildi

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Türkiye’nin 2053 Net Sıfır Emisyon hedefi doğrultusunda sürdürülebilir, güvenli ve çevre dostu yapılaşmayı teşvik edecek yeni düzenlemeleri yürürlüğe koydu. Bakanlık tarafından hazırlanan “Hafif Çelik Binaların Tasarım, Hesap ve Yapım Esaslarına Dair Yönetmelik”, 17 Mayıs 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlandı. Sektörün uzun süredir beklediği kuralları tek çatı altında toplayan yönetmelik, 1 Ocak 2027 tarihi itibarıyla uygulamaya girecek.

HAFİF ÇELİK YAPILARDA YENİ TEKNİK STANDARTLAR

Yeni düzenleme ile hafif çelik yapı sistemlerinde kullanılacak malzeme, tasarım, hesap, birleşim esasları, kesit ve sistem davranışlarına dair kurallar bütüncül bir çerçeveye kavuşturuldu. Prefabrik, modüler, hibrit ve yerinde profille üretilen hafif çelik yapı sistemlerinin teknik esasları ayrıntılı olarak tanımlandı. Elemanlarda kullanılacak malzemelerin kriterleri belirlenirken, korozyona karşı koruma hükümleri detaylandırıldı. Galvaniz kaplama miktarının, yapının inşa edileceği ilin korozyon sınıfına göre belirlenmesi şart koşuldu. Yapı elemanları ve birleşimlerinin vida ile bulon kullanılarak güvenli şekilde tasarlanmasına ilişkin esaslar da netleştirildi.

YANGIN VE KOROZYON TASARIMI İLK KEZ MEVZUATTA

Tasarım ve uygulama süreçlerinin daha etkin denetlenebilmesini amaçlayan yönetmelikle, hafif çelik yapılarda yangın tasarımına ilişkin kurallar ilk kez mevzuata dahil edildi. Buna göre, yüksek sıcaklık etkisi altındaki taşıma gücü ve rijitlik kayıplarının tasarım aşamasında dikkate alınması zorunlu kılındı. Sektörün bu kurallara uyum sağlayabilmesi için yürürlük tarihi 1 Ocak 2027 olarak öngörüldü.

10 BİN METREKARE VE ÜZERİ BİNALARA YENİ BELGE ZORUNLULUĞU

Bakanlık bünyesindeki Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan “Binalarda Enerji Performansı Yönetmeliği” ile “Enerji Kimlik Belgesi Uzmanlarının Eğitim ve Denetimlerine Dair Tebliğ” de güncellendi. 1 Ocak 2027 tarihinden itibaren yapı ruhsatı alacak ve yapı inşaat alanı 10 bin metrekare ve üzerinde olan binalarda, yapı kullanma izin belgesi aşamasında Enerji Kimlik Belgesi ile birlikte “Bina Yaşam Döngüsü Analizi Belgesi”nin ilgili idareye sunulması zorunlu hale getirildi.

Sosyal medya hesabından düzenlemelere ilişkin açıklama yapan Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, şu ifadeleri kullandı: "Çevre dostu yapılaşmayı yaygınlaştıracak düzenlememiz yayımlandı. 1 Ocak 2027’den itibaren 10 bin metrekare ve üzeri yeni binalarda; Enerji Kimlik Belgesi, Bina Yaşam Döngüsü Analizi Belgesini devreye alıyoruz. Sera gazı emisyonu düşük olan binalar için ‘Düşük Karbonlu Bina Belgesi’ uygulaması getiriyoruz"

EMİSYONLAR BEP-TR SİSTEMİ ÜZERİNDEN HESAPLANACAK

Bina Yaşam Döngüsü Analizi ile binaların sadece kullanım sırasındaki enerji tüketimi değil; ham madde temininden nakliyeye, inşaat, işletme, bakım, onarım, yenileme, yıkım ve atık bertaraf süreçlerine kadar tüm yaşam döngüsü boyunca neden olduğu sera gazı emisyonları hesaplanacak. Analizler BEP-TR sistemi üzerinden yürütülecek ve belgeler yetkili uzmanlar tarafından hazırlanacak.

İşletme kaynaklı sera gazı emisyonu düşük olan yapılar için ise “Düşük Karbonlu Bina Belgesi” verilecek. Enerji Kimlik Belgesinde sera gazı emisyon sınıfı en az "B", enerji performans sınıfı en az "C" olan binalar bu belgeyi alabilecek.

UZMANLARIN YETKİ ŞARTLARI YENİDEN BELLENDİ

Tebliğde yapılan değişiklikle Enerji Kimlik Belgesi uzmanlarının görev alanı, yeni belgeleri de kapsayacak şekilde genişletildi. Uzmanlık eğitim süreleri artırılırken, mevcut yetkili uzmanların hakları süreleri bitene kadar koruma altına alındı. Yetki süresi dolan uzmanların, Bakanlığın belirleyeceği yeni eğitim programına katılarak sınava girmeleri ve yetkilerini yenilemeleri gerekecek.

KAYNAK: BAKANLIK