Türkiye'de Öğrenciler Öğün Atlıyor: Gıda Yoksulluğu Eğitimi Vuruyor
GÜNDEMToplum Çalışmaları Enstitüsü’nün OECD ve PISA verileriyle hazırladığı çarpıcı analiz, Türkiye’deki öğrencilerin yaşadığı gıda yoksulluğunun boyutunu gözler önüne serdi. Son 30 gün içinde maddi yetersizlik nedeniyle haftada en az bir kez öğün atlayan öğrencilerin oranı yüzde 11’e ulaşarak, Türkiye’yi 60 ülke arasında en çok öğün atlayan öğrenciye sahip 5. ülke konumuna taşıdı. OECD ortalaması sadece yüzde 3 iken, ülkenin bu yüksek oranı, özellikle son yıllardaki yüksek gıda enflasyonu ile birlikte ele alındığında, çocuk ve gençlerin beslenme koşullarının ciddi bir sosyal risk altında olduğunu gösteriyor. Uzmanlar, gıda yoksulluğunun artık eğitim ve fırsat eşitliği açısından kritik bir kırılganlık alanı oluşturduğu konusunda uyarıyor.
Toplum Çalışmaları Enstitüsü’nün (TÇE) OECD ve PISA verilerinden yola çıkarak hazırladığı derinlemesine analiz, Türkiye’deki çocuk ve gençlerin beslenme sorunlarını ve gıda yoksulluğunun ulaştığı ciddi boyutları bir kez daha ortaya koydu. Araştırmaya göre, son 30 gün içinde maddi yetersizlik nedeniyle haftada en az bir kez öğün atlayan öğrencilerin oranı yüzde 11’e ulaştı. Bu oran, sadece yüzde 3 olan OECD ortalamasının fersah fersah üzerinde.
EN ÇOK ÖĞÜN ATLAYAN 5. ÜLKE TÜRKİYE
Analiz, Türkiye’nin 60 ülke arasındaki sıralamasını da gözler önüne serdi. Türkiye, en çok öğün atlayan öğrenciye sahip ülkeler arasında 5. sırada yer aldı. Ülkenin önünde Kamboçya (yüzde 22), Filipinler (yüzde 15), Tayland (yüzde 13) ve Fas (yüzde 12) bulunuyor. Düşük gelirli ülkelerde yüksek oranlar beklenirken, OECD üyeleri arasında Türkiye’nin bu denli ayrışması, sorunun ciddiyetine işaret ediyor. Veriler, gıda yoksulluğunun Türkiye’de artık yalnızca ekonomik bir mesele değil, aynı zamanda eğitimde fırsat eşitliğini tehdit eden kritik bir kırılganlık alanı haline geldiğini gösteriyor.
KÜRESELİN ÇOK ÜZERİNDE GIDA ENFLASYONU RİSKİ DERİNLEŞTİRDİ
Toplum Çalışmaları Enstitüsü Yönetim Kurulu Üyesi ve Analisti Yağmur Uzunırmak, PISA verilerini son yıllardaki gıda enflasyonu ile birlikte değerlendirerek, öğrencilerin gıda yoksulluğunun derinleştiğini vurguladı. Uzunırmak, Türkiye’nin uzun süredir küresel ortalamanın çok üzerinde seyreden gıda enflasyonu nedeniyle çocukların beslenme koşullarının ciddi risk altında olduğunu belirtti.
TÜİK verilerine göre, gıda ve alkolsüz içecekler grubunda yıllık değişim 2022'de yüzde 77.86, 2023'te yüzde 72.01 ve 2024'te yüzde 43.5 olarak ölçülürken; Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün (FAO) küresel verileri ise aynı yıllarda dünya genelindeki artış oranlarının sırasıyla sadece yüzde 12.6, yüzde 5.45 ve yüzde 3.38 seviyelerinde gerçekleştiğini gösteriyor.
DÜNYANIN EN YÜKSEK GIDA ENFLASYONUNA SAHİP 5. ÜLKESİ
Yağmur Uzunırmak, FAO’nun ülke karşılaştırmalarına dikkat çekerek Türkiye’deki tablonun ne kadar çarpıcı olduğunu ifade etti: “FAO’nun ülke karşılaştırmalarına göre Türkiye, 2022 yılında veri bulunan 202 ülke içinde dünyanın en yüksek gıda enflasyonuna sahip 5. ülkesi olmuş; 2024 yılında da 5. sıradaki yerini korumuştur.”
Uzmanlar, her ne kadar öğrencilerin gıda yoksunluğuna ilişkin en güncel mikro veri PISA 2022’ye ait olsa da (yüzde 11), 2022 sonrası dönemde devam eden yüksek gıda enflasyonu nedeniyle bu riskin daha da yükselmiş olabileceğini makul bir değerlendirme olarak öne sürüyor.
EĞİTİMDE FIRSAT EŞİTLİĞİ TEHLİKEDE
PISA 2022 datası ve son yıllardaki gıda enflasyonu, Türkiye’de çocukların ve gençlerin beslenme koşullarının ciddi bir sosyal risk altında olduğunu açıkça gösteriyor. Toplum Çalışmaları Enstitüsü’nün analizine göre gıda yoksulluğu, yalnızca ekonomik bir sorun olmaktan çıkmış, eğitim ve fırsat eşitliği açısından kritik bir kırılganlık alanına dönüşmüş durumda.
KAYNAK: İGFA
İlginizi Çekebilir