Malatya’da Fuar Var, Malatya’nın Kendi Esnafı Yok! Bu Fuar da Deprem Yaralarına Tuz Bastı

Malatya’da yine bir fuar heyecanı yaşanıyor. Dünya markaları, gurme lezzetler, outlet ürünler, hediye çekleri… Reklamlar göz kamaştırıyor. 6-22 Kasım tarihleri arasında Malatya Fuar Merkezi’nde düzenlenecek etkinlik için vatandaşlar alışveriş şölenine davet ediliyor.

İlk 1.000 kişiye 500 TL hediye çeki verilecekmiş. Üstelik ulaşım da ücretsiz! MOTAŞ araçlarıyla çarşı merkezinden fuar alanına ücretsiz ring seferleri düzenlenecekmiş.

Ne güzel değil mi?

Vatandaş için cazip bir organizasyon, fuarı düzenleyen firma için önemli bir ticari fırsat…

Peki, bir de madalyonun diğer yüzüne bakalım.

Malatya’nın kendi esnafı bu tablonun neresinde?

Şehirde yıllardır kira ödeyen, vergi veren, personel çalıştıran, elektrik ve diğer işletme giderleriyle boğuşan esnaf ne düşünüyor, hiç soran var mı?

Malatyalı esnafın şikâyeti artık oldukça net: Her ay başka bir fuar, başka bir organizasyon, başka bir dışarıdan gelen firma…

Özellikle giyim ve outlet fuarlarının sıklaşması, kent merkezindeki mağazaların işlerini olumsuz etkiliyor. Çünkü bu esnafın sattığı ürünlerin benzerleri, belirli dönemlerde fuar alanında daha cazip fiyatlarla vatandaşın karşısına çıkıyor.

Vatandaş elbette ucuz ürünü almak ister. Buna kimsenin itirazı yok. Ancak mesele yalnızca ucuz alışveriş meselesi değil.

Mesele, bu şehirde yatırım yapan, istihdam sağlayan ve vergisini ödeyen yerel esnafın da korunması, en azından sesinin duyulmasıdır.

PEKİ, BU FUARIN KAZANANI KİM?

Bir başka konu da fuar alanının kullanım bedeli…

Esnaf çevrelerinde konuşulan iddialara göre, yaklaşık 10 bin metrekarelik fuar alanının metrekare başına 5 bin TL üzerinden kiralandığı ve bu hesabın toplamda 50 milyon TL'lik bir bedel ortaya çıkardığı ifade ediliyor.

Bu rakam doğru mu? Fuar alanının kullanım bedeli gerçekten bu şekilde mi hesaplandı? Organizasyonun belediyeye ödediği ücret ne kadar?
Bunların kamuoyuna açıkça anlatılması gerekiyor.

Çünkü ortada yalnızca bir fuar organizasyonu yok. Kamuya ait bir alanın kullanımı, belediyenin imkânları ve şehir esnafının ekonomik geleceğiyle ilgili sorular var.

MOTAŞ NEDEN DEVREDE?

Asıl dikkat çeken konulardan biri de ücretsiz ulaşım meselesi.

Özel bir şirketin düzenlediği ticari organizasyon için MOTAŞ üzerinden ücretsiz ring seferleri yapılacağı duyuruluyor.

Elbette vatandaşın ulaşımını kolaylaştırmak güzel bir hizmettir. Ancak burada sorulması gereken soru şu:
Belediyenin toplu taşıma imkânları, özel bir organizasyona hangi şartlarla tahsis ediliyor?

Bu hizmetin maliyetini kim karşılıyor? Belediyenin bu organizasyondan beklentisi nedir? Benzer destekler Malatya'daki yerel esnafın düzenleyeceği etkinliklere de sağlanıyor mu?

Bir şahıs firmasının ticari organizasyonuna kamu kaynaklarıyla destek veriliyorsa bunun gerekçesi ve şartları şeffaf biçimde açıklanmalıdır.

Çünkü belediye imkânları bir şirketin ticari başarısını artırmak için mi kullanılmalı, yoksa bütün Malatya'nın ortak menfaatine mi hizmet etmeli?

Bu soruların sorulması kimseye karşı olmak değildir. Kamu adına hesap sormaktır.

DIŞARIDAN GELEN KAZANIYOR, DEPREMZEDE MALATYALI ESNAF SEYREDİYOR!

Malatya depremden çıktı. Çarşısı yeniden kurulmaya çalışılıyor. Esnaf yaralarını sarmaya uğraşıyor. Kimi konteynerden dükkâna geçmenin mücadelesini veriyor, kimi borcunu ödemeye çalışıyor, kimi de siftah yapmadan kepenk kapatıyor.

Tam da böyle bir dönemde şehirde düzenlenen fuarların yerel ekonomiye katkısı tartışılmalı.

Dışarıdan gelen firmalar birkaç günlüğüne veya birkaç haftalığına Malatya'ya geliyor. Satışını yapıyor, ticaretini gerçekleştiriyor ve organizasyon bitince başka bir şehre gidiyor.

Peki, geride ne kalıyor?

Yerel esnafın kaybettiği müşteri mi? Azalan satışlar mı? Yoksa şehir ekonomisine kalıcı bir katkı mı?

Elbette her fuara karşı çıkmak doğru değil. Fuarlar şehirlerin tanıtımına, ticaretine ve sosyal hayatına katkı sunabilir. Ancak bunun yolu, yerel esnafı rekabetin dışında bırakmak değildir.

Malatya'da fuar düzenlenecekse Malatyalı üreticiye, esnafa ve yerel markalara da yer açılmalı. Dışarıdan gelen firmalara gösterilen kolaylık, bu şehrin kendi insanından esirgenmemeli.

MALATYA SADECE FUAR ALANI DEĞİLDİR!

Bir şehir, yalnızca fuar alanına gelen ziyaretçi sayısıyla kalkınmaz. O şehrin çarşısı ayakta kalıyorsa, esnafı kazanıyorsa, yerel işletmeleri büyüyorsa gerçek anlamda kalkınır.
Ama birileri de çıkıp Malatyalı esnafın hâlini sormalı.

Belediye yönetimine, ilgili kurumlara ve fuar organizatörlerine birkaç sorumuz var:

Bu organizasyonun Malatya ekonomisine katkısı ne olacak?

Yerel esnaf neden bu organizasyonların dışında kalıyor?

Belediyenin ulaşım desteğinin maliyeti ve hukuki dayanağı nedir?

Fuar alanının kullanım bedeli ne kadar ve bu gelir nereye aktarılıyor?

Belki de en önemlisi…

Malatya'da ticaret yapan esnaf kendi şehrinde neden kendisini misafir gibi hissediyor?

Unutmayalım; dışarıdan gelen fuar birkaç gün sonra biter. Ama kepengini her sabah açan Malatyalı esnaf bu şehirde yaşamaya devam eder.
Fuarın ışıkları söner, stantlar toplanır, firmalar başka şehirlere gider.

Geriye yine aynı çarşı, aynı dükkânlar ve ayakta kalmaya çalışan aynı esnaf kalır.

Asıl mesele de tam olarak budur!

Sevgiyle Kalın.