Buzlardaki gizli tehlike

Yaz aylarında serinlemenin en keyifli yolu çoğumuz için buzlu kahveler, limonatalar ve soğuk içecekler… Hatta bazen içeceğin tadından çok, içinde bol buz olması bizi cezbediyor. Ancak bardağımızdaki o birkaç buz küpü, sandığımız kadar masum olmayabilir.

Geçtiğimiz yıllarda İngiltere’de gerçekleştirilen dikkat çekici bir araştırma, buzun da en az gıdanın kendisi kadar hijyenik olması gerektiğini gözler önüne serdi. BBC’nin Watchdog programı kapsamında, Starbucks, Caffè Nero ve Costa Coffee’nin bazı şubelerinden alınan buz örnekleri üniversite laboratuvarında incelendi. Analizlerde bazı örneklerde fekal koliform bakteriler tespit edildi. Bunlar doğrudan dışkı değil; dışkı kaynaklı bulaşmanın göstergesi kabul edilen bakterilerdi. Araştırmanın ardından ilgili zincirler hijyen uygulamalarını gözden geçireceklerini açıkladı.

Peki, buzun içinde bu bakteriler nasıl bulunabiliyor?

Aslında sorun çoğu zaman buzun kendisi değil, üretildiği ve saklandığı ortamdır. Buz makineleri sürekli nemli çalışan sistemlerdir. Düzenli olarak temizlenip dezenfekte edilmediklerinde, iç yüzeylerinde biyofilm adı verilen ince bir tabaka oluşabilir. Bu tabaka; bakteriler, mayalar ve küfler için uygun bir yaşam alanı oluşturur. Ayrıca buz küreklerinin hijyenik kullanılmaması, personelin el hijyenindeki eksiklikler ve bakımın ihmal edilmesi de bulaş riskini artırabilir.

Toplumda yaygın bir inanış vardır: “Donmuşsa mikrop yaşamaz.”

Oysa bu doğru değildir. Dondurma işlemi birçok mikroorganizmayı öldürmez yalnızca çoğalmalarını durdurur veya yavaşlatır. Uygun koşullar oluştuğunda bu mikroorganizmalar yeniden aktif hâle gelebilir. Bu nedenle buz, güvenli içme suyundan üretilmiş olsa bile hijyenik olmayan ekipmanlarla temas ettiğinde sağlık açısından risk oluşturabilir.

Özellikle çocuklar, yaşlılar, hamileler, bağışıklık sistemi zayıf bireyler ve kronik hastalığı olan kişiler için bu risk daha önemlidir. Hijyenik olmayan buzlar, mide-bağırsak enfeksiyonlarına ve gıda kaynaklı hastalıklara zemin hazırlayabilir.

Elbette bu bilgiler, dışarıda içilen her buzlu içeceğin sağlıksız olduğu anlamına gelmez. Güvenilir içme suyundan üretilen, düzenli bakımı yapılan buz makinelerinde hazırlanan ve hijyen kurallarına uygun şekilde servis edilen buz güvenle tüketilebilir.

Yaz sıcaklarında serinlerken yalnızca kahvenin çekirdeğini, limonatanın tazeliğini ya da içeceğin lezzetini değil, hijyenini de düşünmek gerekiyor.